Doelstelling 4: Inkomenszekerheid
Utrechters kunnen rondkomen, meedoen en zijn schulden(zorg)vrij.
- Zowel het beleid van de bijzondere bijstand is vereenvoudigd als de aanvraagroute. Op die manier is het voor inwoners eenvoudiger geworden om bijzondere bijstand aan te vragen. De vereenvoudiging zal de komende jaren verder worden ingezet. Ook is voor een deel van de nieuwe aanvragen het aanvraagproces algemene bijstand vereenvoudigd en dit zal het komende jaar worden uitgebreid naar alle aanvragen.
- Kinderen van gezinnen met een laag inkomen kregen meer te besteden op sport en cultuur.
- We hebben ingezet op de bekendheid van de minimaregelingen door de communicatiecampagne ‘Weet waar je recht op hebt', de inzet van het Sleutelpersonennetwerk, bewonersverbinders, wijkvoorlichters en Geld & Recht Utrecht (voorheen de Geldzaak).
- Gezinnen met een laag inkomen kregen een vergoeding voor bepaalde medische kosten, via de bijzondere bijstand. We zien hier een onderbesteding van deze regeling. We blijven ons inzetten om de bekendheid van deze regeling te verhogen.
Beleidskader
Deze doelstelling komt voort uit onderstaande beleidsdocumenten
Beleidsdocument | Vastgesteld | Toelichting |
|---|---|---|
2024 | De beleidsnota financiële bestaanszekerheid bevat de beleidskaders voor financiële bestaanszekerheid voor de komende 4 jaar. | |
2024 | Het uitvoeringsprogramma behelst concrete acties als uitwerking van de beleidsnota's financiële bestaanszekerheid, werk en re-integratie en volksgezondheid. |
Effectindicatoren
Indicator | Nulmeting | Doelstelling 2024 | Realisatie | Doelstelling | Realisatie | Stoplicht | Doelstelling | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Aantal huishoudens dat inkomensondersteuning ontvangt volgens de participatiewet. | 9208 (2022) | 9.100 | 9.698 | 9.950 | 10.046 |
| 9.800 | |
Van alle Utrechters die aangeven slecht te kunnen leven van hun inkomen stijgt het percentage dat 'weinig tot geen problemen ervaart met meedoen’ | 50% (2021) | - | - | 52% | 62% |
| - | |
Aantal huishoudens met schulden dat professionele hulp krijgt. | 2200 (2018) | 3.000 | 2.838 | 3.100 | 2.967 |
| 3.200 |
Activiteiten
Nieuwe activiteiten in 2025
Deze activiteiten hebben we gerealiseerd zoals in de Programmabegroting 2025 opgenomen.
- We gaven uitvoering aan het Uitvoeringsprogramma Werk en Inkomen.
- We hebben het U-pastegoed voor kinderen verhoogd, om een extra impuls te kunnen geven aan sport en cultuur. Ook hebben we een subsidie van 3 ton beschikbaar gesteld aan partijen uit de stad, voor het stimuleren van sport en cultuur. Deze subsidie is volledig toegekend.
We zien tegelijkertijd een onderbesteding op het U-pasbudget. We onderzoeken wat de reden hiervan is en we zetten ons ervoor in om de besteding te verhogen.
- De inbesteding van stadsgeldbeheer is afgerond en de uitvoering van schuldhulpverlening voor kwetsbare Utrechters met complexe problematiek wordt per 1 januari 2026 door de gemeente zelf uitgevoerd onder de naam Budget Plus.
Deze activiteiten hebben we afwijkend of anders gerealiseerd dan opgenomen in Programmabegroting 2025.
Niet van toepassing
Activiteiten die we niet meer zouden doen in 2025
Deze activiteiten hebben we in lijn met de Programmabegroting 2025 beëindigd in 2025.
- We bieden geen collectieve zorgverzekering met korting meer aan
Deze activiteiten hebben we afwijkend of anders gerealiseerd dan opgenomen in Programmabegroting 2025.
Niet van toepassing
Activiteiten die we zouden blijven doen in 2025
Deze activiteiten hebben we uitgevoerd zoals in de Programmabegroting 2025 opgenomen.
We hebben concrete stappen gezet in de ontwikkeling van een digitaal loket voor de aanvraag van minimaregelingen- We hebben ingezet op het verbeteren van onze dienstverlening en het vergroten van het bereik van onze regelingen
- Stress-sensitief werken door middel van o.a. de inzet van een brieventeam voor het redigeren van onze brieven richting de inwoner
- Niet toepassen van de zoektermijn voor jongeren tot 27 jaar
- Een inkomstenvrijlating hanteren voor jongeren onder 27 jaar. Per 1 januari 2026 is dit wettelijk verankerd in de Participatiewet
- Het blijven aanbieden van de U-pas
- Uitvoering geven aan minimaregelingen
- De studietoeslag verstrekken op basis van de minimale wettelijke normen. Daarnaast ook actieve lobby voor extra rijksmiddelen en uitvoering door DUO
- Het aanbieden van schuldhulpverlening
- Inzetten op vroegsignalering van schulden.
- Uitvoering van de gewijzigde individuele inkomenstoeslag met een kortere referteperiode en hogere inkomensgrens. Doordat het gemiddeld uitgekeerde bedrag lager ligt dan verwacht, zijn de uitgaven 1,3 miljoen lager dan begroot. Op basis van de nieuwe Minimaeffectrapportage bepalen we in 2026 of aanpassingen wenselijk zijn.
De inzet op lobby voor een fundamentele herziening van de Participatiewet en een toereikend sociaal minimum.
Deze activiteiten hebben we afwijkend of anders gerealiseerd dan opgenomen in de Programmabegroting 2025.
- Voor de hersteloperatie toeslagenaffaire hebben we gewerkt aan de verbetering van de brede ondersteuning. En naar aanleiding van de signaalbrief en het zwartboek hebben we de verbetermaatregelen in afstemming met gedupeerden en lotgenoten versneld ingevoerd. Zo zijn we gestart met het werken met ervaringsdeskundigen, hebben we ook een start gemaakt om de ervaringskennis van gedupeerden en lotgenoten te benutten ter verbetering van de uitvoering, en hebben we een beleidsregel met duidelijke kaders voor medewerkers en gedupeerden vastgesteld.
Financiën 4: Inkomenszekerheid
x € 1.000 | |||||||
Omschrijving | Actuele | Realisatie | Nominale | Actuele | Realisatie | Verschil | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
Baten | 174.533 | 174.618 | 155.613 | 190.586 | 191.056 | 470 | |
Lasten | 239.069 | 240.475 | 213.641 | 267.043 | 260.207 | 6.836 | |
Totaal Baten en Lasten | -64.535 | -65.857 | -58.028 | -76.458 | -69.151 | 7.307 | |
Onttrekking reserves | 0 | 2.492 | 0 | 1.474 | 1.474 | 0 | |
Toevoeging reserves | 0 | 0 | 0 | 0 | 745 | -745 | |
Saldo Onttrekking en Toevoeging reserves | 0 | 2.492 | 0 | 1.474 | 729 | -745 | |
Totaal | -64.535 | -63.365 | -58.028 | -74.984 | -68.422 | 6.562 | |
In onderstaande tabel zijn de verschillen in de baten, lasten en reserves tussen de realisatie en actuele Begroting 2025 toegelicht.
x € 1.000 | ||
Toelichting verschillen | Bedrag | I/S |
|---|---|---|
Baten | 470 | |
De baten Rijk zijn lager dan begroot, doordat er een afrekening heeft plaatsgevonden voor Tozo 2024 aan het Rijk | -155 | I |
De terugvorderingen op bijstand zijn lager dan begroot | -298 | I |
Baten van overige overheden uit voorliggende voorzieningen, deze worden niet begroot | 600 | I |
Hogere inkomsten uit terugontvangen bijzondere bijstand | 193 | I |
SPUK verbetering digitale dienstverlening | 104 | I |
Overige baten | 26 | I |
Lasten | 6.836 | |
Lagere uitkeringslasten BUIG door hogere bijstelling dan werkelijke lasten | 4.895 | I |
Lagere lasten door incidenteel beschikbaar gestelde Rijksbudgetten (alleenverdienersproblematiek, suppletie energietoeslag en problematische schulden). Deze budgetten zijn verrekend met het resultaat op de armoederegelingen en schuldhulpverlening. Het restant is toegevoegd aan de systeemreserve Armoedebestrijding en Schuldhulpverlening. | 2.845 | I |
Vrijval voorziening dubieuze bijstandsdebiteuren vanwege in 2024 doorgevoerde nieuwe schattingswijze | 1.135 | I |
Lagere lasten Individuele Inkomenstoeslag | 1.278 | S |
Lagere lasten U-pas | 606 | S |
Lagere toerekening uitvoeringskosten onder andere door gemiddeld lagere loonkosten | 798 | I |
Hogere lasten door de implementatie van de nieuwe applicatie voor het huishoudboekje | -450 | I |
Hogere lasten door een hoger bereik van de Studietoeslag | -930 | S |
Hogere lasten i.v.m. de invlechting van Stadsgeldbeheer en doorontwikkeling van schuldhulpverlening. Deze worden niet begroot. Einde jaar wordt verrekend met de systeemreserve Armoedebestrijding en Schuldhulpverlening. | -1.932 | I |
Hogere lasten bijzondere bijstand | -1.425 | S |
Overige lasten | 15 | I |
Reserves | -745 | |
Toevoegingen | -745 | |
Conform systeemafspraak Tweede Bestuursrapportage 2023 is het resultaat op minimabeleid en schulddienstverlening toegevoegd aan de reserve Armoedebestrijding en Schuldhulpverlening. | -745 | |


