Doelstellingen | 4: Afval voorkomen

Doelstelling 4: Afval voorkomen

Afval wordt zoveel mogelijk voorkomen, aantoonbaar ingezet als grondstof en afvalscheiding wordt positief gestimuleerd.

Wat hebben we bereikt in 2025?

Met onze activiteiten zijn we erin geslaagd om een bijdrage te leveren aan het voorkomen en beter scheiden van afval, waarbij afval ook vaker ingezet kan worden als grondstof.
We hebben met onze activiteiten ervoor gezorgd dat afvalscheiding positief is gestimuleerd.
Het restafval per inwoner was vergelijkbaar met 2024, maar we hebben onze doelstelling voor restafval niet gehaald.

Beleidskader

Deze doelstelling komt voort uit onderstaande beleidsdocumenten

Beleidsdocument	Vastgesteld	Toelichting
Grondstoffennota	2020	In deze nota staat onze ambitie om in 2050 volledig circulair te zijn, waarbij afval verwerkt kan worden tot nieuwe grondstoffen en producten.
Visie Utrecht Circulair 2050	2024	Om richting te geven aan de ontwikkeling naar een circulaire stad is de Visie Utrecht Circulair 2050 met vier prioriteiten opgesteld.

Effectindicatoren

Indicator	Nulmeting	Doelstelling 2024	Realisatie 2024	Doelstelling 2025	Realisatie 2025	Doelstelling 2026
Tevredenheid over de afvalinzameling (cijfer)	6,5 (2019)	-	-	7,0	6,3	-
Stoplicht duiding	Niet volgens planning / realisatie is een probleem
Oorsprong	Grondstoffennota, paragraaf 7.1
Toelichting	In de Grondstoffennota 2020 is deze doelstellingen opnieuw bepaald.
Extra toelichting
Bron	Inwonersenquête die één keer in de twee jaar plaatsvindt in de oneven jaren.
Analyse	De waardering is hetzelfde als in 2023, maar voldoet niet aan de doelstelling. De enquête is uitgebreid om meer inzicht in de beleving van inwoners te krijgen. In de meeste wijken geven inwoners het afval naast de containers - en onderwerpen die daarmee samenhangen zoals volle containers - het vaakst aan als toelichting op hun cijfer. In de binnenstad worden opengescheurde zakken en rommel op straat het vaakst als toelichting gegeven. Het probleem van de bijplaatsingen zien wij terug in onze inzamelgegevens. De bijplaatsingen zijn ten opzichte van 2021 verdubbeld. Een belangrijke oorzaak hiervan is dat er minder afval op afspraak wordt aangeboden en meer zonder afspraak.
Restafval/inwoner (kg)	219 (2019)	197	199	178	198	178
Stoplicht duiding	Niet volgens planning / realisatie is een probleem
Oorsprong	Grondstoffennota 2020 paragraaf 7.1 en 7.4.
Toelichting	De indicator zegt iets over het succes van de maatregelen. Het betreft de hoeveelheid restafval wat overblijft na nascheiding van plastic, blik en pak.
Extra toelichting
Bron	Weeggegevens
Analyse	De doelstelling is niet gehaald. De realisatie is nagenoeg gelijk met de die in 2024. We hebben voorgenomen maatregelen om restafval te verminderen nog niet uitgevoerd De totale hoeveelheid restafval is vergelijkbaar met die in 2024, maar de doelstelling is niet gehaald. Dat komt onder meer doordat er minder nascheiding van plastic, blik en drinkpakken (PBP) is dan verwacht. Ook is het aandeel grof huishoudelijk restafval gelijk gebleven.

Activiteiten

Nieuwe activiteiten in 2025
Deze activiteiten hebben we gerealiseerd zoals in de Programmabegroting 2025 opgenomen.

Pilot inzameling van groente, fruit en etensresten (GFE): we hebben de voorbereidingen voor de proef afgerond.

Deze activiteiten hebben we afwijkend of anders gerealiseerd dan opgenomen in Programmabegroting 2025.

Pilot ophalen afval op afspraak in de binnenstad: deze is niet verder voorbereid omdat deze niet aansluit bij de uitdagingen van de binnenstad en behoefte van de inwoners. We zijn gestart met een onderzoek naar andere oplossingen.
Aanvullend op de programmabegroting: de aanpak voor het opruimen en inzamelen van afval en bijplaatsingen is geïntensiveerd. We hebben extra personeel en materieel ingezet. Daarnaast zijn er diverse initiatieven ontwikkeld om bewoners actief te betrekken, zoals gerichte communicatie. In de jaarlijkse raadsbrief over de voortgang van de aanpak van bijplaatsingen hebben we een toelichting gegeven.

Activiteiten die we niet meer zouden doen in 2025
Deze activiteiten hebben we in lijn met de Programmabegroting 2025 beëindigd in 2025.

Afronden van Het Nieuwe Inzamelen (HNI): als laatste deel van het project is wijk Oost omgezet.

Activiteiten die we zouden blijven doen in 2025
Deze activiteiten hebben we uitgevoerd zoals in de Programmabegroting 2025 opgenomen.

Gescheiden inzamelen huishoudelijk afval: we hebben het huishoudelijk afval zoals GFE+t (tuinafval), oud papier en karton gescheiden ingezameld.

Sturen op het voorkomen van afval: we hebben dat gedaan door het opt-in systeem en onze communicatiecampagnes.

Financiën 4: Afval voorkomen

x € 1.000
Omschrijving	Actuele Begroting 2024	Realisatie 2024	Nominale Begroting 2025	Actuele Begroting 2025	Realisatie 2025	Verschil Actueel/ Realisatie
Baten	69.164	69.352	71.826	77.239	76.564	-674
Bedrijfsafval inzameling	6.153	6.513	6.345	6.345	6.975	631
Huishoudelijke afvalinzameling	2.893	3.641	2.983	4.094	3.731	-363
Inzamelen en afvoeren van afval	60.027	59.152	62.404	66.706	65.795	-911
Overh.taken(excl HHafv)+facil inzameling	91	47	94	94	63	-31
Lasten	53.994	55.213	54.833	58.755	60.197	-1.441
Bedrijfsafval inzameling	5.457	6.360	5.635	6.004	6.863	-859
Huishoudelijke afvalinzameling	41.379	41.867	42.645	45.767	45.975	-209
Inzamelen en afvoeren van afval	7.052	6.881	6.445	6.858	7.235	-377
Overh.taken(excl HHafv)+facil inzameling	105	105	108	127	123	4
Totaal Baten en Lasten	15.170	14.139	16.992	18.483	16.367	-2.116
Onttrekking reserves	1.596	2.806	0	1.400	3.275	1.875
Toevoeging reserves	0	748	0	1.160	1.160	0
Saldo Onttrekking en Toevoeging reserves	1.596	2.058	0	240	2.115	1.875
Totaal	16.767	16.197	16.992	18.723	18.482	-241

In onderstaande tabel zijn de verschillen in de baten, lasten en reserves tussen de realisatie en actuele Begroting 2025 toegelicht.

x € 1.000
Toelichting verschillen	Bedrag	I/S
Baten	-674
Lagere baten Afvalstoffenheffing hoofdzakelijk als gevolg van verandering van de samenstelling van de huishoudens tussen het moment van tariefopstelling en het moment van facturering.	-911	I
Hogere baten Bedrijfsafval hoofdzakelijk als gevolg van meer volume. Tegenover de hogere baten staan hogere lasten.	631	I
Overige baten	-394	I
Lasten	-1.441
Hogere lasten Bedrijfsafval hoofdzakelijk als gevolg van meer volume. Tegenover de hogere lasten staan hogere baten.	-859	I
Overige lasten	-582	I
Reserves	1.875
Onttrekkingen	1.875
Het nadeel dat ontstaan is op de baten en lasten is conform beleid onttrokken aan de systeemreserve Ophaaldienst (Afvalstoffenheffing).	1.875
Toevoegingen	0
Geen verschil bij deze doelstelling.	0