3: Betrokken Utrechters

Utrechters zijn actief in de eigen omgeving en/of oefenen invloed uit op gemeentelijke plannen, beleid en uitvoering in hun buurt, wijk en/of stad.

Wat hebben we bereikt in 2025?

• Het uitvoeringsprogramma De stem van Jonge Utrechters is vastgesteld.
• Bij 49% van de college en raadsvoorstellen is het Kompas voor zeggenschap gebruikt.
• Het percentage Utrechters dat vertrouwen heeft in de lokale overheid steeg.
• Het percentage Utrechters dat betrokken is in de buurt bij één of meerdere activiteiten steeg.
• Het percentage Utrechters dat vindt dat de gemeente eerlijk en open is in het contact met inwoners steeg.
• Er is een nieuwe governance structuur voor het Programma Samen voor Overvecht waarmee de samenwerking tussen partijen is verbeterd.
• Er is een nieuwe strategie Samen voor Overvecht met meer focus in de wijkaanpak en extra aandacht voor de verbindingen tussen alle inzet in de wijk.
• We organiseerden een goed bezocht congres over Buurt- en wijkgericht werken.

Nieuwe activiteiten in 2025
Deze activiteiten hebben we gerealiseerd zoals in de Programmabegroting 2025 opgenomen.

• Het buurt- en wijkgericht werken van onze organisatie is versterkt met het Uitvoeringsprogramma Buurt en wijkgericht. We organiseerden voor medewerkers onder andere zomerboosts en inspiratiesessies en richten een leernetwerk op. Over de voortgang van het uitvoeringsprogramma stuurden wij de Raadsbrief Voortgang Uitvoeringsprogramma Buurt- en wijkgericht werken .
• Kwantitatieve indicatoren Samen stad maken en de opzet van de monitor Samen stad maken zijn op12 juni 2025 door de gemeenteraad vastgesteld.
•  Het uitvoeringsprogramma ‘De stem van jonge Utrechters’ is vastgesteld. Daarin staat welke activiteiten we via vier pijlers ondernemen om de samenwerking met kinderen en jongeren (jeugdparticipatie) te versterken. We stuurden hierover de Raadsbrief Uitvoeringsprogramma De stem van jonge Utrechters.
• In het kader van de leidende principes voor houding en gedrag hebben leidinggevenden binnen de gemeentelijke organisatie actief gestuurd op  het opbouwen en onderhouden van duurzame relaties met Utrechters en op transparantie, openheid en eerlijkheid. We zien dat dat resultaat heeft want het percentage Utrechters dat vindt dat de gemeente eerlijk en open is in het contact met inwoners en het percentage dat vertrouwen heeft in de lokale overheid zijn gestegen.
• Samen stad maken en Publieksdienstverlening werkten aan het beter gebruik maken van inwonerssignalen door signalen vanuit het digitale samenwerkingsplatform DenkMee te koppelen en te importeren een dashboard waarin inwonerssignalen verzameld worden.
• Het eigenaarschap van Utrecht is vergroot door betere samenwerking tussen gemeente, fondsen en bedrijfsleven bij het ondersteunen van maatschappelijke initiatieven. We sloten een convenant met Utrechtse fondsen, sloten samen met andere fondsen aan bij evenementen om initiatief te stimuleren en faciliteerden en stimuleerden het gebruik van het bewonersbod door interne- en externe communicatie en kennisuitwisseling met anderen overheden en partners. Daarnaast werken we samen met organisaties die vrijwillige inzet vanuit bedrijven stimuleren zoals De Utrechtse Uitdaging, Voor je Stadsie en De Nieuwe Gevers.
• We werkten de hervormingsbezuiniging voor Wijken uit. We stuurden daarover de Raadsbrief Differentiëren dienstverlening wijkbureaus .

Deze activiteiten hebben we afwijkend of anders gerealiseerd dan opgenomen in Programmabegroting 2025.

• We organiseerden het jaarlijks congres van het Landelijk Platform Buurt- en wijkgericht werken met het thema “Werken van uit het hart” . Het congres is goed bezocht, alle 562 beschikbare  kaarten waren verkocht.

Activiteiten die we niet meer zouden doen in 2025
Deze activiteiten hebben we in lijn met de Programmabegroting 2025 beëindigd in 2025.
Niet van toepassing.

Deze activiteiten hebben we afwijkend of anders gerealiseerd dan opgenomen in Programmabegroting 2025.
Niet van toepassing.

Activiteiten die we zouden blijven doen in 2025 
Deze activiteiten hebben we uitgevoerd zoals in de Programmabegroting 2025 opgenomen.

•    We faciliteerden bewoners en organisaties bij hun initiatieven in buurt, wijk en stad met onder andere het Initiatievenfonds. Het percentage Utrechters dat betrokken is in de buurt bij één of meerdere activiteiten is mede daardoor met 4% gestegen. Met het Initiatievenfonds ondersteunden wij 1.196 initiatieven.
• Inwoners en ondernemers konden bij medewerkers van het wijkbureau terecht met vragen, meldingen of ideeën over hun leefomgeving. Inwoners konden ook naar het wijkspreekuren van de wijkwethouders.
• We verbonden en vertaalden kennis samen met de stad naar wat in buurten nodig is, bijvoorbeeld met de Staat van de wijk Binnenstad en de Staat van de wijk Noordwest .
• Het wijkbureau fungeerde als netwerkplek voor medewerkers en professionals in de wijk om kennis en kunde over de Utrechtse buurten uit te wisselen en samen te laten komen.
•   In zes buurten werkten we met  bewoners, ondernemers en organisaties die actief zijn in de wijk aan buurtagenda’s. Daarover stuurden wij de raadsbrief Voortgang Buurtagenda’s 2026 .
• De sturing van de wijkaanpak Samen voor Overvecht is aangescherpt en de programmastructuur versterkt met een nieuwe governance structuur waarmee we ook de samenwerking tussen partijen verbeterden.
• Het proces waarin we samen met bewoners, maatschappelijke partijen, ondernemers en gemeente op basis van een gezamenlijke analyse van de indicatoren van de wijkaanpak keuzes te maken voor de toekomst van Overvecht is afgerond. Met als resultaat, een nieuwe strategie met meer focus in de wijkaanpak en extra aandacht voor de verbindingen tussen alle inzet in de wijk.
• We informeerden de raad over de voortgang en ontwikkelingen in de wijkaanpak Samen voor Overvecht met de raadsbrieven Stand van zaken Samen voor Overvecht 2025 .en Stand van zaken 4e kwartaal 2025 Samen voor Overvecht.
• We gingen door met het ondersteunen, faciliteren en doorontwikkelen van de wijkplatforms, wat onder andere geleid heeft tot goede afspraken over rollen, financiële bijdrage en kennisuitwisseling.
• We zijn doorgegaan met de reflectiegroep Samen stad maken, bestaande uit betrokken Utrechters en ambtenaren.
•  In 2025 zijn 66 projecten gepubliceerd op het digitale samenwerkingsplatform DenkMee . Op de peilingen is 16.242 keer online gereageerd. Voor de doorontwikkeling van digitale samenwerking is een marktconsultatie uitgevoerd, waarmee we een beeld hebben gekregen van de huidige mogelijkheden voor digitale samenwerkingsplatforms.
• Bij het kiezen van een samenwerkingsvorm bij plannen, beleidsontwikkeling en uitvoering is steeds vaker het kompas voor zeggenschap toegepast; bij 49% van de college- en raadsvoorstellen was dit het geval.
• In 2025 namen 325 medewerkers deel aan de basistraining Samen stad maken, 22 medewerkers aan de verdiepende training en zijn er casusbesprekingen en kennisbijeenkomsten voor ambtenaren georganiseerd. Hierdoor is het vakmanschap op het gebied van Samen stad maken vergroot.
• We stuurden op de toepassing van Samen stad maken bij gemeentelijke projecten door actief te faciliteren, stimuleren en controleren.

Deze activiteiten hebben we afwijkend of anders gerealiseerd dan opgenomen in de Programmabegroting 2025.

• Het was niet mogelijk om motie 360 ‘Ontzie plan Einstein en Samen stad maken zoveel mogelijk’   uit te voeren omdat de bijbehorende dekking niet haalbaar was, zoals vermeld in de Voorjaarsnota 2025. Maar met het amendement 156 Bezuinig niet op de stem van de toekomst  is de strekking van de motie, gedeeltelijk terugdraaien van de bezuiniging op Samen stad maken, wel  uitgevoerd. Het te bezuinigen bedrag is teruggebracht naar 49.000 euro.

In onderstaande tabel zijn de verschillen in de baten, lasten en reserves tussen de realisatie en actuele Begroting 2025 toegelicht.